Die Federasie van Afrikaanse Kultuurvereniginge (FAK) spreek sy ernstige kommer uit oor die voortgesette verval van die historiese konsentrasiekampkerkhof in Belfast, Mpumalanga. Hierdie terrein, wat as ’n laaste rusplek dien vir slagoffers van die Anglo-Boereoorlog, verkeer tans in ’n toestand van verwaarlosing wat nie versoenbaar is met die waardigheid en historiese betekenis daarvan nie. Beskadigde grafte, verweerde en omgevalle grafstene en die gebrek aan basiese instandhouding getuig van jare se ontoereikende aandag en optrede.
Die FAK het reeds twee jaar gelede die toestand van die begraafplaas onder die aandag van die Emakhazeni-munisipaliteit gebring. Onlangse mediaberigte bevestig egter dat min tot geen vordering gemaak is om die terrein te herstel of volhoubaar te onderhou nie. Die FAK benadruk dat die bewaring van historiese begraafplase nie ’n keuse is nie, maar ’n fundamentele verantwoordelikheid van plaaslike owerhede—en ’n wetlike sowel as morele plig. Wanneer sulke terreine vergaan, verloor ons nie net fisiese erfenis nie, maar ook ons kollektiewe geheue en respek vir die verlede.
Die FAK doen daarom ’n duidelike beroep op die Emakhazeni-munisipaliteit om die Belfast-konsentrasiekampkerkhof as ’n dringende prioriteit te verklaar en konkrete stappe te neem. Hierdie stappe moet onder meer die herstel van beskadigde grafte, die oprigting of herstel van beskermende strukture, gereelde instandhouding, asook die implementering van ’n langtermynbewaringsplan insluit. Deursigtigheid oor begroting en tydraamwerke is noodsaaklik om vertroue te herstel en volhoubare vordering te verseker.
Gelyktydig doen die FAK ’n beroep op die breër Belfast-gemeenskap, plaaslike organisasies en die sakewêreld om nie passief toe te kyk nie. Erfenisbewaring is ’n gedeelde verantwoordelikheid. Gemeenskappe regoor Suid-Afrika wys reeds dat betekenisvolle herstel moontlik is deur samewerking en praktiese optrede. Die FAK moedig die organisering van gemeenskapsdae, skoonmaakaksies, fondsinsamelings en strategiese vennootskappe aan om die herstel van hierdie terrein te ondersteun.
’n Begraafplaas is nie bloot ’n fisiese ruimte nie – dit is ’n plek van herinnering, waardigheid en geskiedenis. Die manier waarop ons hierdie terreine hanteer, weerspieël hoe ons ons verlede en ons mense eer. Die Belfast-konsentrasiekampkerkhof het nie nog verslae of verskonings nodig nie – dit het daadwerklike optrede nodig.
Die FAK bevestig sy bereidwilligheid om saam met alle rolspelers te werk om oplossings te vind en die nodige herstelwerk te ondersteun. Volhoubare verandering sal egter slegs bereik word deur gesamentlike optrede en verantwoordelikheid.
